باز دم پايان ناپذير
به نظرمي رسدكه جرم جهان ما كم تر از آن باشد كه در آينده منقبض شود .آينده ما چگونه است ؟يك حريق بزرگ تازه يا شايد پيشروي به سمت سرماي بيشتر و فضاي خالي بيشتر براي پاسخ چگالي ماده موجوددر كائنات را حساب كنيم («چگالي»كميت ماده در يك حجم معين است ) به عنوان مثال مكعبي از آب كه هر يك از وجود آن يك سانتي متر باشد جرمي برابر با يك گرم دارد ؛جرم همين حجم از هوا حدود يك ميلي گرم است .چگونه مي توانيم چگالي كائنات را اندازه گيري كنيم ؟بايد كار خود را با انتخاب يك حجم واحد آغاز كنيم .بديهي است كه چنين حجمي بسيار بزرگ خواهد بود! در صورتي كه به دنبال يك نمونه گويا باشيم حجم آن حتي بيش از يك ابر خوشه خواهد بود . سپس بايد فهرستي از مواد موجود در اين حجم فراهم كنيم .كهكشانها را مي شماريم جرم هاي آنها را بر آورد مي كنيم آنها را با هم جمع مي كنيم امااين پايان كار نيست. آنچنان كه در مورد ستارگان اتفاق مي افتد به آساني مي توانيم ماده اي را كه مي بينيم بشماريم ،زيرا به سمت ما نور مي فرستد. اما در مورد ماده اي كه نمي توانيم ببينيم چه مي توان گفت : ستارگان و سيارگان مرده سيارك هايي كه دور از هر گونه منشاء نوري قرار دارند ؟ ودر مورد صورتهاي احتمالي ماده كه هنوز نمي شناسيم يا موفق به رديابي آنها نشده ايم چه مي توان گفت ؟ چگونه مي توانيم ارقام مربوط به اين مواد را محاسبه كنيم؟نيوتن به ما گفته است كه ماده به طور كلي خواه نوراني باشد يا تاريك و شناخته شده يا ناشناخته از طريق نيروي گرانش خود را به ما نشان مي دهد از طريق جاذبه اي كه بر مواد اطراف خود اعمال مي كند.
به اين ترتيب حضور خود را برما آشكار مي سازد . به عنوان مثال فرض كنيم كه خورشيد نور افشاني نمي كرد. در اين صورت قادر نبوديم آن را ببينيم و در تاريكي جاودانه باقي مي مانديم.
اماخورشيد همچنان به جذب سيارات ادامه مي داد در حركتهاي آنهاهيچ گونه تغييري ايجاد نمي شدودر صورتهاي فلكي منطقه بروج به حركت در مدار سالانه خود در آسمان ما ادامه مي دادند.
بعلاوه اختر شناسان كره زمين بدون آنكه قادر به «ديدن»خورشيد باشند مي توانستند به وجود آن پي ببرند وبا دنبال كردن حركات زمين نسبت به ستارگان جرم آن را اندازه گيري نمايند.اختر شناسان جديد با بهره گيري از روشهاي مشابه مي توانندچگالي كل كائنات از جمله موادي را كه در حال حاضر نا مرئي اند بر آورد نمايند. ما به راحتي مي توانيم نتيجه را بر حسب حجمي كه همه روزه با آن سرو كار داريم يعني مكعبي به ابعاد يك متر بيان كنيم .براساس يك رقم ميانگين دركل فضاي قابل مشاهده به اين نتيجه مي رسيم كه در هر متر مكعب فضا حدود يك سوم اتم وجود دارد اين رقم خيلي دقيق نيست دامنه احتمالات به ميزان سه برابر از هر طرف تغيير مي كند به عبارت ديگر اين چگالي ميتواند به اندازه يك اتم در هر متر مكعب بزرگ شود . امروزه بسياري از پژوهشگران در زمينه محدود كردن دامنه عدم قطعيت اين رقم مهم فعاليت مي كنند.
به لحاظ نظري براي آنكه حركت كهكشانها در آنكه حركت كهكشانها در آينده متوقف يا معكوس شود اين چگالي بايد بيش از ده اتم در هر متر مكعب باشد با توجه به واقعيات مشهودچنين امكاني بعيد به نظر مي رسدما به دليل فقدان دقت ابزارهاي اندازه گيري مان نمي توانيم چنين امكاني را به كلي منتفي بشماريم اما به نظر مي رسد كه چگالي كائنات كوچك تر از آن باشد كه نهايتا به انقباض آن منجر شود . در اين صورت كائنات باز خواهد ماند.
مشاهده ديگري نيز وجود دارد كه از فرضيه كائنات باز حمايت مي كند. نسبت فراواني هيدروژن سنگين (دوتريوم)و هيدروژن سبك. شكل گيري دوتريوم در مرحله اوليه تركيب هسته اي به چگالي ماده بستگي دارد. نسبت به كائنات بسته در كاينات باز مقدار بيشتري از آن توليدمي شود و نسبتي كه در فضاي بين ستاره اي و منظومه شمسي مشاهده مي شود به آنچه از يك كائنات باز انتظار داريم نزديكتر به نظر مي رسد. بنابراين مشاهده دو پديده فوق حاكي از آن است كه انبساط كائنات تا ابد ادامه خواهد يافت :«سبك بودن»آشكار كائنات و فراواني دوتريوم. اما بايد مراقب باشيم كه قطعيت در اين حوزه اندك است .
عددي راكه مي توان نتيجه گيري هاي ما را معكوس كند در اختيار نداريم و آن عددجرم ذراتي به نام نوترينواست.
در حال حاضر براي اندازه گيرياين عددآزمايشهاييدر جريان است.
درمور ابعاد كائنات بايد يك نكته ديگر را نيز مورد توجه قرار دهيم .اين ارقام در مورد كائنات بازو بسته يكسان نيست . قبلاگفته ايم كه كائنات باز بر چگالي پايين منطبق است . در اين صورت انبساط تا ابد ادامه خواهد يافت و فضا بي پايان خواهد بود اما چنانچه چگالي بالا باشد كائنات بسته خواهد شد دوره معيني از انبساط دوراني از انقباض رادر پي خواهد داشت در اين صورت فضا، بي انتها نخواهد بود يك مسافر مي تواند دور آن را بپيمايد و به نقطه آغاز سفر خود برسددرست مانند نا خدایی که یک کشتیرا در اطراف کره زمین هدایت می کند در این صورت فضا به این مفهوم نا محدود است که مسافر آسمانی با نوعی مرز یا دیوار برخورد نخواهد کرد .
این فکر که کائنات دارای تاریخ است به آینشتاین باز می گردد.کار او روی ساختار کیهان به پیدایش این دیدگاه منجرشد (که می توانست انقباضی یا انبساطی باشد) .تاسال 1929 که عقب نشینی کهکشان هادررصدخانه هابل مشاهده نشده بود،این دیدگاه طرفداری نداشت.ازآن زمان به بعد بسیاری ازنظریه های کیهان شناختی سعی کردند ثبات را،که خصلت جاودانی کاینات بود، به آن باز گردانند.امروز مشاهدات صورت گرفته این نظریه راازدور خارج کرده است بااین همه فکر وجودیک کاینات جاودانی همچنان بای بسیاری از مردم جذاب است.زیرا مسئله مربوط به منشاء ماده راکنار می گذارد. در واقع به عقیده من با جارو کردن آن به زیر فرش از این مساله فرار می کند و مسئله واقعی هنوز هم این است که چرا اصولا چیزی وجود دارد ؟همه ما اعم از دانشمندان و دیگران در مقابل این مسئله خاموش می شویم . از این جا است که کلیه مدل های کائنات حق حیات پیدا می کنند.از طریق مشاهده می توان نظریه های خوب و بد را از هم جدا کرد.امروزه به پاس مشاهدات انجام گرفته وجود یک کائنات تاریخی و تغییر یابنده تایید می شود این موضوع با پیش فرض های ما ارتباطی ندارد.
http://cosmoshunter.blogfa.com/
نصیریان:مدبربت کتابخانه مرکز تحقیقات معلمان زرین شهر
برای دیدن ادامه مطلب بر روی خط زیر کلیلک کنید
+ نوشته شده در ساعت19:36 توسط بهزاد طهماسب زاده
سرنوشت كا ئنات
آيا اين گسترش تا ابد ادامه خواهد يافت؟
من سعي كرده ام نشان دهم كه چرا به آساني نمي توانيم فكر گسترش كائنات را كنار بگذاريم .در اينجا مي خواهم برهان هايي را كه ذكر كرده ام به اختصار تكرار كنم .
مشاهده كلي اين مطلب كه همه كهكشانها از ما دورمي شوند ،اين واقعيت كه سرعت آنها متناسب با فاصله اي است كه از ما دارند ،و اين واقعيت كه نسبت مزبور در كليه جهات يكسان است ،بارزترين شاخص هاي اين گسترش همگون اند .
ساير برهان ها پيامد هاي احتمالي اين مدل گسترش اند :افزايش تراكم كهكشانها به عنوان يكي از كاركردهاي فاصله ؛همخواني نتايج به دست آمده در مورد سن كائنات در محاسبه بر اساس دور شدن كهكشانها؛كهن سال ترين ستارگان ،و كهن سال ترين اتم ها ؛وجود تابش فسيلي ؛و سرانجام فراواني هليوم و ساير هسته هاي سبك(و همچنين يك نواختي توزيع هليوم در مقياس كيهاني ).
اين نظريه به مشكلات خاصي نيز برخورد كرده است .به دشواري مي توان حركات غير طبيعي بعضي كهكشانها را با حركت كلي كهكشانها آشتي داد .در ستامبر 976 ، در جريان يك سمپوزيوم بين المللي در انستيتوي آستروفيزيك پاريس،متخصصان سعي كردند اين مسئله را درك كنند.
گزارش نهايي آنهانشان ميدهد كه موارد غير طبيعي نادراند.
به عقيده من و اكثرقريب به اتفاق همكارانم ،ضرورتي ندارد كه نظريه گسترش كائنات را در مورد ترديدجدي قرار دهيم.
بايد اين نكته مهم را به خاطرسپرد كه در علم ،از «حقيقت مطلق»يا «نظريه كامل» صحبت نمي كنيم؛كار دانشمند سنجش شايستگي هاي نسبي نظريه هاي رقيب است .
واقعيت آن است كه در حال حاضر هيچ نظريه ديگري حقيقتا با نظريه ديگري حقيقتا با نظريه گسترش رقابت نمي كند. هر چند ما بايد مثل هميشه احتياط را رعايت كنيم. با انجام مشاهدات تازه اين وضعيت مي تواند سريعا در جهاتي پيش بيني ناپذير تغيير كند.
اكنون بد نيست كه نگاهي به آينده بيندازيم.اين انبساط تا كي ادامه خواهديافت؟آيا روزي متوقف ،و به انقباض كائناتتبديل خواهد شد؟
سرعت فرار كائنات
نيرويي وجود داردكه درمقابل انبساط قرار مي گيرداين نيرو گرانش است.ماده ماده را جذب مي كند،و لذا گرايش كائنات برآن است كه روي خود فرو افتد .اين گرانش در رفتار كائنات و آنچه براش اتفاق خواهد افتاد ،نقش مهمي دارد .
براي آنكه وضعيت را روشن تر كنيم ،بد نيست كه به سبك و سياق جانا تان سويفت داستاني براي تان بگويم .
روي يك سياره معين ،مهندسان يك سكوي پرتاب ميان سياره اي ابتدايي نصب كرده اند .اين سكو از پارچه فوق العاده منعطفي ساخته شده و روي يك دره عميق كشيده شده است . آنها براي پرتابيك كپسول فضايي آن را در مركز پارچه قرار مي دهند،و به سمت خورشيدخودشان هدف گيري مي كنند.
آنهاپارچه را به سمت پايين مي كشند،و مانندزه كمان ناگهان آن را رها مي كنند؛و كپسول به فضا پرتاب مي شوند.شمار كثيري از مهندسان در اطراف پايگاه به سختي مشغول كاراند،و انواع محاسبات را انجام مي دهند .
آنهااز خود مي پرسند آيا پرتاب موفقيت آميز بوده است ؟آياكپسول آن قدر سرعت داردكه از نيروي گرانش سياره بگريزد ؟
اگر اين طور باشدكپسول در فضا رها خواهد شد و هرگز باز نخواهد گشت .اگر اين طور نباشد اندك اندك پايين خواهد آمد و سر انجام روي پارچه فرو خواهد افتاد .
سپس بار ديگر شتاب مي گيرد مثل كودكي كه روي تشك ورزشي مي پرد روي پارچه فرود آيد آنها چگونه مي توانند بگويند كه كپسول از نيروي گرانش رها شده است يا خير ؟
در پرتاب شناسي از نوعي«سرعت فرار »سخن مي رود كه حد اقل سرعت لازم يك شئي براي گريز از جسمي است كه از روي آن پرتاب شده است .
روي زمين اين سرعت 11 كيلومتر بر ثانيه و روي ماه 2 كيلومتر بر ثانيه است . سرعت مورد نياز به نيروي گرانش روي آن سياره بستگي دارد.بنابر اين ،مهندسان مزبور پيش از آنكه به بر رسي امكان رها شدن يا بازگشت كپسول بپردازند بايد نيروي گرانش را معين كنند.
در تمثيل ما اين كپسول فضايي نشان دهنده يك كهكشانو نيروي گرانش سطح سياره نشان دهنده گرانش كل كائنات بر اين كهكشان است.اگر اين گرانش به اندازه كافي نيرومند باشد جريان دور شدن كهكشانهااز يكديگر روزي متوقف خواهد شد آنها جهت خود معكوس خواهند كرد،و در يك حركت انقباضي و كائناتي بزرگرو به سوي يكديگر خواهند گذاشت .درجه حرارت و چگالي افزايش خوهد يافت ، و كائنات با طي روندي معكوس مراحل عظيم انفجار بزرگ را تجربه خواهد كرد .
ما اين احتمال را «كائنات بسته» مي ناميم . ما نيز مثل مهندسان پيشگفته از خود سوال مي كنيم آيا چنين ماجرايي اتفاق خواهد افتاد؟به همين سياق مي توانيم زنجيره بي پاياني از انقباض ها و انبساط ها را تصور كنيم چنانچه گويي هيولايي بزرگ نفس مي كشد اما چنانچه اين گرانش نيروي لازم براي عقب كشيدن كهكشانها را نداشته باشد انبساط كائنات تا ابد ادامه خواهد يافت.
نصيريان كتابخانه مركز تحقيقات معلمان زرين شهر
(اتم هاي سكوت/اوبر ريوز)
http://cosmoshunter.blogfa.com/
برای دیدن ادامه مطلب بر روی خط زیر کلیلک کنید
+ نوشته شده در ساعت12:31 توسط بهزاد طهماسب زاده
جهاني در حال انقباض
-
همانطور كه مي دانيد،جهان پيرامون ما ،يعني فرا كهكشانها،در حال انبساط است هر چه كهكشاني دور تر باشد ،سرعت دور شدن آن نيز بيشتر خواهد بود .
-
اما با توجه به روابط و معادلات موجود در نظريه نسبيت ، جهاني در حال انقباض نيز امكان پذير است .
-
حال پرسش اين است :آيا اين واقعيت كه فرا كهكشان در حال انبساط است و نه در حال انقباض از اهميتي اساسي بر خوردار است يا نه ؟و اگر فرا كهكشان ،به جاي انبساط در حال انقباض مي بود چه پيش مي آمد؟
برای دیدن ادامه مطلب بر روی خط زیر کلیلک کنید
+ نوشته شده در ساعت17:26 توسط بهزاد طهماسب زاده
گاهشمار اسكندري
مبدا تقويم اسكندري از زمان حكومت اسكندر مقدوني و منسوب به شخص اسكندر است.آغاز اين گاه شمار در زيجها ، برابر با يكي از شنبه هاي سال 314 پيش از ميلاد ؛ يا به گفته اي ،مقارن با ورود اسكندر به اورشليم بوده است .
تقويم اسكندري ،يكي از معروفترين گاه شمارهاي دنياي قديم به شمار مي رود و با وجود قدمت آن ،هنوز هم در بعضي از نقاط جهان مانند يونان ، سوريه و تركيه با كمي تغيير ،به نام تقويم رسمي رواج دارد ((اسكندر مقدوني))با گشايش هايي كه در قرن چهارم پيش از ميلاد انجام داده بود ، داراي شهرتي عالم گير شد و به دنام جهانگشاي مقدونيه بر تخت قدرت نشست .
برای دیدن ادامه مطلب بر روی خط زیر کلیلک کنید
+ نوشته شده در ساعت7:31 توسط بهزاد طهماسب زاده
گاهشمار چيني
از بررسيها و شواهد به دست آمده چنين مي آيد كه قدمت تدوين گاه شمار چيني بالغ بر 2500 سال پيش از ميلاد است گر چه سندي دال برسر آغاز مبدا و شمارش سالها به دست نيامده آنچه هست نشان از آن دارد كه اين گاه شمار ي بر اساس موقعيت خورشيدي و ماه تنظيم شده است .
برای دیدن ادامه مطلب بر روی خط زیر کلیلک کنید
+ نوشته شده در ساعت7:29 توسط بهزاد طهماسب زاده
گاهشمار المپياد
طبق نظر مورخان يونانيان را مي توان نخستين قوم متمدن اروپا دانست زيرا آنها از زمانهاي گذشته ،نسبت به علوم و فنون عصر خويش،آگاهي كاملي داشتهو حتي بر ديگر اقوام اروپايي،داراي برتري ويژه اي بوده اند .
ارج نهادن به فنون ورزشيو برگزاري مسابقات بين المللي، خود حاكي از درايت و فرهنگ غني يونان در آن دوران بوده است.
ادامه مطلب
برای دیدن ادامه مطلب بر روی خط زیر کلیلک کنید
+ نوشته شده در ساعت7:26 توسط بهزاد طهماسب زاده
گاه شماري ارمنيان
ارمنيان يكي از اصيل ترين اقوام نژاد آريايي هستند كه در هزاره دوم پيش از ميلاد از راه شمال و غرب درياي خزر به سرزمين كنوني ارمنستان مهاجرت كرده در اطراف درياچه وان سكني گزيدند .ابتدا از ادغام چندين
برای دیدن ادامه مطلب بر روی خط زیر کلیلک کنید
+ نوشته شده در ساعت17:58 توسط بهزاد طهماسب زاده
گاه شماري گريگوري(ميلادي
معروفترين و رايجتيرين گاه شماري كنوني،تقويم ميلادي است كه بر اساس شمسي بوده و مبداآن ،چهار روز پس از تولد حضرت مسيح (ع) است.در اين گاه شمار ،سال به دوازده ماه تقسيم شده است.
چها ر ماه آن 30 روزه؛هفت ماه آن،31 روزه و يك ماه آن 28 روزه است.
برای دیدن ادامه مطلب بر روی خط زیر کلیلک کنید
+ نوشته شده در ساعت8:58 توسط بهزاد طهماسب زاده
|
کهکشان مارپیچی | |
|
|
Spiral galaxy |
|
کهکشانی که به صورت صفحه ای نسبتا" تخت ازتعدادبسیار زیادی ستاره ومقادیری توده گاز وغبار بوده ودارای ساختمانی کم وبیش شبیه مارپیچ است.بیشتر کهکشانهای مارپیچی توده ای مرکزی وکروی از ستارگان پیر با نام هاله دارند .ساختمان مارپیچی یا ناشی از حرکت توده های چگالی در میان ستارگان وگاز وغبار صفحه ی کهکشان باشد ویا ناشی از حرکت تفاضلی چرخشی Differential rotation)) در میان نواحی ابرهای تولید کننده ستاره ای باشد.کهکشانهای مارپیچی ممکن است یا بصورت بازوهای (مثلا"2 تا 4 عدد بازو)به شکل مارپیچی آشکار باشند ویا نشانه هایی از مارپیچی بودن به همراه داشته باشند.بیشتر کهکشانهای مارپیچی دارای حداقل میله ای کوچک در میان توده کروی شکل مرکزی ((bulge هستند که در صفحه اصلی کهکشان قرار دارد.در رده بندی کهکشانی هابل کهکشانهای مارپیچی به چندین زیر رده تقسیم شده اند.بیشتر این کهکشانها دارای توده های بزرگ گازی و نواحی فعال در تولید ستاره های جدید هستند. محدوده جرم کهکشانهای مارپیچی بین یک میلیارد تا هزار میلیارد برابر جرم خورشید است.قدر مطلق آنها در نور آبی نیز بین 16- تا 23- می باشد.قطر کهکشانهای مارپیچی نیز بین 15000 تا 320۰00 سال نوری متفاوت است.علت درخشندگی وآشکار بودن بازوها این است که آنها محل تولدستاره های جدید داغ وآبی هستند واگر در طول موجهای ماوراءبنفش از آنها عکسبرداری شود بازوها بسیار درخشنده مشاهده خواهند شد.در عوض هسته این کهکشانها قرمز دیده می شود که خود ناشی از وجود ستاره های پیر در نواحی مرکزی می باشد. کهکشان M100 در خوشه کهکشانی سنبله یکی از زیباترین کهکشانهای مارپیچی می باشد کهکشان راه شیری نیز یک کهکشان مارپیچی است. | |
http://www.haftaseman.ir/webdb/article.asp?id=769
برای دیدن ادامه مطلب بر روی خط زیر کلیلک کنید
+ نوشته شده در ساعت14:39 توسط بهزاد طهماسب زاده
کهکشان مارپیچی m100
اگر کهکشان راه شیری ما در آیینه دیده شود احتمالا چیزی مانند کهکشان مارپیچی
M100
خواهد بود که 60 میلیون سال نوری از ما فاصله دارد

برای دیدن ادامه مطلب بر روی خط زیر کلیلک کنید
+ نوشته شده در ساعت14:29 توسط بهزاد طهماسب زاده







>
